Wysuń menu główne / MAIN MENU «•» wysuń / schowaj MENU
uStronie INDEX
Strona zgodna z najnowszą normą XHTML 1.1.: uStronie :. Spis artykułów / CONTENT
forum | chat | księga gości
INDEX Biblia Artykuły Hebrajski

LIBAN — Kraina cedrów

STATYSTYKA
Powierzchnia: 10 400 km2
Ludność: 3,86 mln
Gęstość zaludnienia: 371 mieszk/km2
Najwyższy punkt: Kurnat as-Sauda (3 083 m)
Granice: z Syrią 278 km, z Izraelem 79 km
Długość wybrzeża: 220 km
Produkt krajowy brutto na 1 mieszk. (1999): 4 389 USD
Ludność miejska: 84%
CO WARTO ZOBACZYĆ
Ruiny Baalbek, Świętą Dolinę rzeki Qadicha, lasy cedrowe w górach, miasta portowe: Sur, Sajdę, Trypolis, Bejrut
GOSPODARKA
Rolnictwo: uprawa owoców cytrusowych, jarzyn, zbóż, ziemniaków oraz maku i haszyszu; rybołówstwo; gospodarka leśna
Przemysł (w stadium odbudowy): lekki (tekstylny), chemiczny
Pozyskiwanie energii wodnej
Banki
KLIMAT
Na wybrzeżu śródziemnomorski, w górach kontynentalny. Średnia temperatura w Bejrucie: w styczniu: +14°C, w lipcu: +28°C
W SKRÓCIE
• Oficjalna nazwa: Republika Libańska
• Podział administracyjny: 5 okręgów, 25 dystryktów
• Stolica: Bejrut (1,9 mln mieszk.)
• Języki: arabski, francuski
• Waluta: funt libański
• Religie: islam (sunnici i szyici), druzyzm, chrześcijaństwo (maronityzm, prawosławie)
• Największe miasta: Trypolis, Sajda, Baalbek, Sur
• Najdłuższa rzeka: Litani
• Najważniejsze porty: Bejrut, Trypolis, Sur
• Port lotniczy: Bejrut
Ojczyzna Fenicjan.
Liban Libańskie dzieci pod narodowym drzewem tego kraju — cedrem. Utrzymanie kruchego pokoju, który zapanował po 16-letniej wojnie domowej jest poważnym wyzwaniem dla młodego pokolenia

Liban Ruiny starożytnego miasta Baalbek.
We wczesnej starożytności tereny obecnego Libanu zasiedlili trudniący się kupiectwem Fenicjanie. Dziś mieszkańcy tego górzystego, śródziemnomorskiego kraju upatrują szansy dla zrujnowanej gospodarki w handlu zagranicznym.

W TRZECIM tysiącleciu p.n.e., na wybrzeżu śródziemnomorskim, na terenach dzisiejszego Libanu osiedlali się Fenicjanie. Założyli tu wiele liczących się państw-miast, m.in. Tyr, Sydon i Biblos. Jako wiodąca potęga handlowa i militarna w basenie Morza Śródziemnego, przejęli rolę kultury kreteńskiej, po jej upadku w 1200 roku p.n.e. Fenicjanie wzbogacili się na handlu wyrobami metalowymi, tkaninami i przedmiotami ze szkła.

Małym krajom rzadko udaje się utrzymać suwerenność. I tak też los obchodził się z państewkami Fenicjan, dość regularnie zniewalanymi przez potężne organizmy państwowe: Babilończyków, Persów, Egipcjan, Greków doby Aleksandra Macedońskiego i w końcu Rzymian. Obcy władcy doceniali i chętnie wykorzystywali kunszt żeglarski Fenicjan. I dlatego to właśnie oni tworzyli flotę perską podczas wojen z Grekami.

Do najznamienitszych obiektów architektonicznych, zbudowanych przez Rzymian zalicza się zespół świątynny w Baalbek, zaś świątynia Bachusa należy do najlepiej zachowanych budowli we wschodniej części basenu Morza Śródziemnego. Fenicjanie, zawołani żeglarze, koncentrowali się na wyprawach morskich, nie okazując zainteresowania posuwaniem się w głąb — przeciętego równoległymi pasmami wysokich gór Liban i Antyliban — lądu. Obecnie położona między tymi łańcuchami Wyżyna Bekaa słynie z upraw narkotyków. Z braku sił i środków, zrujnowane gospodarczo państwo nie jest w stanie skutecznie stawić czoła narkotykowym bossom. Kwitnie więc nielegalny handel i eksport opium oraz marihuany.

Gospodarka Libanu powoli „staje na nogi” po wyniszczającej wojnie domowej. Bejrut został odbudowany ze zniszczeń, a tutejszy port o wyjątkowo korzystnym położeniu nie odzyskał jeszcze rangi wiodącego węzła handlowego w regionie. W nawiązaniu do tradycji Fenicjan, Liban nadal eksportuje metale szlachetne i tekstylia. Mieszkańcy kraju, którego symbolem jest cedr, mają także nadzieję, że w związku z powrotem Hongkongu do Chin, ich ojczyzna ponownie stanie się siedzibą międzynarodowej bankowości.

Liban Słynne cedry libańskie rosną przede wszystkim w górach.

„Szwajcaria Bliskiego Wschodu”

Tak nazywano Liban przed wybuchem wojny domowej. Niestety, po 16 latach zaciekłych walk, kraj pokryły ruiny i zgliszcza.

13 KWIETNIA 1970 roku był ostatnim dniem kruchego pokoju w Libanie. Nastąpiło 16 lat przelewu krwi w wojnie domowej. Jej zarzewiem stał się konflikt między chrześcijanami a muzułmanami. Po uzyskaniu przez Liban niepodległości w 1943 roku, wszystkie ważne urzędy oraz miejsca w parlamencie zostały obsadzone przez duże grupy etniczne i liczne tu mniejszości narodowe, według ustalonego klucza.

Przez około trzydzieści lat (po uzyskaniu niepodległości) wszystko układało się pomyślnie, a rozwijający się Liban zyskał miano „Szwajcarii Bliskiego Wschodu”. Tutejsze banki pośredniczyły w transakcjach między Wschodem i Zachodem; w zasobnym kraju miejscowe elity i bogaci przybysze z całego świata opanowali kasyna gry, nocne kluby i ekskluzywne butiki.

Z chwilą gdy chrześcijanie przestali być najsilniejszą grupą wyznaniową w Libanie, ugrupowania islamskie zażądały większego udziału we władzy. Sytuacja stopniowo nabrzmiewała, aż doszło do wybuchu wojny domowej. Trudno było jasno określić walczące ze sobą strony. Początkowo w tym niewielkim kraju, na wschodnich obrzeżach Morza Śródziemnego, każdy walczył z każdym — muzułmanie i chrześcijanie także między sobą. W końcu rozpętała się walka na śmierć i życie między wyznawcami obu wielkich religii. Do eskalacji wojny doszło w wyniku interwencji zagranicznej. Już w 1971 roku w Li banie stacjonowała 35-tysięczna armia syryjska, cztery lata później Stany Zjednoczone wysłały tu 10 tysięcy żołnierzy, natomiast na południu kraju utworzyli swe bazy do walk prowadzonych z Izraelem Palestyńczycy.

Bejrut stał się areną zażartych starć. Karabiny granatniki i działa artyleryjskie obróciły port i miasto w perzynę. W końcu trudne i długotrwałe rokowania doprowadziły w 1991 roku do zawarcia rozejmu i podpisania porozumienia o rozbrojeniu licznych formacji bojowych. Nikt nie jest jednak wstanie przewidzieć, jak długo utrzyma się ten — oparty na kruchych podstawach — pokój w bliskowschodniej beczce prochu. Z pewnością natomiast długo potrwa zabliźnianie się wojennych ran w Libanie.

Na przerażający bilans wojny domowej złożyło się około 100 000 zabitych, 800 000 wypędzonych i szacowane na dwanaście miliardów dolarów straty materialne.

topLiban
Liban
CO TRZEBA WIEDZIEĆ
  1. Na granicy Libanu z Izraelem utworzono 15-kilometrową strefę buforową. Powodem jest prowadzona na południu kraju przez fanatyczną islamską organizację Hezbollah tzw. święta wojna przeciw Izraelowi. (Obecnie strefa ta oddana została Libanowi, a wojska izraelskie wycofały się; współpracujących z Izraelem chrześcijan wtrącono do więzień, a niektórych stracono — przyp. Rumburak)
  2. Najważniejszym z miast założonych przez Fenicjan była Kartagina, swego czasu najpotężniejsze, obok Rzymu, miasto świata. Obecnie jej ruiny znajdują się w Tunezji.
  3. Na terenie Libanu pozostało wiele zamków, zbudowanych w średniowieczu przez krzyżowców. Przybywali oni z Europy przez libańskie miasta portowe celem oswobodzenia Grobu Świętego w Jerozolimie.