Wysuń menu główne / MAIN MENU «•» wysuń / schowaj MENU
uStronie INDEX
Strona zgodna z najnowszą normą XHTML 1.1.: uStronie :. Spis artykułów / CONTENT
forum | chat | księga gości
INDEX Biblia Artykuły Hebrajski

STREFA GAZY — problematyczna autonomia

KLIMAT
Podzwrotnikowy przejściowy. Średnia temperatura w styczniu + 13°C, w lipcu +28°C.
W SKRÓCIE
• Region w Autonomii Palestyńskiej
• Stolica: Gaza (398 000 mieszk.)
• Języki: arabski, hebrajski
• Waluty: nowy szekel, dolar USA
• Religia: głównie islam
• Największe miasta: Chan Junus, Rafah
• Rzeka: Nahr Besor
CO WARTO ZOBACZYĆ
Stołeczną Gazę, graniczny punkt kontrolny Eretz, Rafah, wybrzeża Morza Śródziemnego
GOSPODARKA
Rolnictwo: uprawa warzyw i owoców
Rybołówstwo
Turystyka
STATYSTYKA
Powierzchnia: 378 km2
Ludność: 963 000
Gęstość zaludnienia: 2 548 mieszk./km2
Długość: 40 km
Największa szerokość: 14 km
Granica z Izraelem: 51 km
Region bez wody i przemysłu.
Strefa Gazy i Zachodni Brzeg Jordanu do 1967 roku znajdowały się pod okupacją egipską i jordańską, a po wojnie sześciodniowej — izraelską. W 1994 roku pierwsza z nich w całości weszła w skład administrowanej przez Palestyńczyków Autonomii Palestyńskiej.
Gaza Kiedy widzi się rybaków, sprawdzających i składających wieczorem swe sieci, łatwo ulec złudzeniu,
że na wybrzeżu Strefy Gazy panuje idylla. Pozory jednak mylą.

W MAJU 1994 roku cały świat odetchnął głęboko, obserwując na ekranach telewizyjnych wycofywanie się izraelskich żołnierzy ze Strefy Gazy i miasta Jerycho. Wiwatujące tłumy Palestyńczyków witały Jasira Arafata — szefa powstającego nowego tworu państwowego. Wydarzenia te poprzedziły tajne rokowania w Oslo, które doprowadziły do podpisania 13 września 1993 roku porozumienia o ustanowieniu Autonomii Palestyńskiej w Strefie Gazy i mieście Jerycho. Traktat ten parafowali premier Izraela, Icchak Rabin, i przywódca Organizacji Wyzwolenia Palestyny, Jasir Arafat.

Utworzenie Autonomii Palestyńskiej, przyjęte z radością przez Palestyńczyków i z wielką ulgą przez światową opinię publiczną, niewiele jednak pomogło żyjącej w ciężkich warunkach ludności Strefy Gazy — pasa śródziemnomorskiego wybrzeża, który od południa przylega do północnego skraju półwyspu Synaj. Region ten jest nadal gospodarczo zależny od Izraela, uchodźcy w dalszym ciągu mieszkają w wielkich obozach, w których panują warunki urągające ludzkiej godności.

Do tworzenia nowych miejsc pracy miały przyczynić się międzynarodowe inwestycje, ale fundusze przeznaczone na rozbudowę portu morskiego, sieci telefonicznej, lotniska czy rafinerii ropy naftowej, w przeważającej część trafiają na prywatne konta skorumpowanych palestyńskich urzędników, czy też wspierają działania grup terrorystycznych.

Gaza Palestyńskie kobiety przed szpitalem ONZ.

Co drugi pracujący Palestyńczyk jeździ codziennie do Izraela, zarabiając jedną piątą tego co jego izraelski kolega. Latem 1995 r. Izrael zgodził się przekazywać Autonomii Palestyńskiej podatki, pobierane od tej właśnie grupy pracobiorców.

Strefa Gazy zajmuje pas piaszczystych równin, ciągnących się na długości 40 km i szerokości 6-14 km. W jego południowej części dominują wydmy, które z wybrzeża przemieszczają się w głąb lądu. Pod uprawy nadaje się zaledwie 13% ziem Strefy Gazy. Na dodatek nieustannie brakuje wody.

Kwitnące niegdyś miasto Gaza walczy dziś o przetrwanie. Zagraniczni inwestorzy, najczęściej bogaci Palestyńczycy z innych krajów, prowadzą budowy bez zezwoleń i ekspertyz statycznych, nie zwracając uwagi na archeologiczne i krajobrazowe walory terenu. Każda nowa inwestycja grozi załamaniem się całego systemu kanalizacji, wywozu śmieci i zaopatrzenia w energię elektryczną.

Przywódca OWP

W ciągu ostatnich 20 lat opinie o Jasirze Arafacie oscylowały pomiędzy terrorystycznym watażką a mężem stanu.
Gaza W Strefie Gazy panuje wielkie bezrobocie.

W 1999 roku swoje 70-te urodziny obchodził człowiek, za którego sprawą wielu młodych ludzi w krajach arabskich nosi na szyi charakterystyczną palestyńską chustę. Polityczny i wojskowy przywódca Organizacji Wyzwolenia Palestyny (OWP), krępy mężczyzna, pokazujący się zawsze w wojskowych butach i uniformie w kolorze ochronnej zieleni, wkroczył na międzynarodową arenę polityczną już przed 25 laty.

Arafat dorastał w Kairze i Jerozolimie. Po powstaniu państwa izraelskiego, mając zaledwie dziewiętnaście lat, walczył w palestyńskich oddziałach wielkiego muftiego Jerozolimy. W 1956 roku (prawdopodobnie) ukończył studia na Uniwersytecie Kairskim. Jednocześnie odbył szkolenie jako fedain — bojownik arabskiego podziemia. W czasie kryzysu sueskiego służył w armii egipskiej, następnie założył organizację Al-Fatah.

Kiedy pracował w jednej z firm budowlanych w Kuwejcie, bezustannie organizował stamtąd zamachy fedainów w Izraelu. W 1968 roku niestrudzony Arafat połączył Al-Fatah z innymi ugrupowaniami o podobnych celach, tworząc Organizację Wyzwolenia Palestyny. Rok później został jej przewodniczącym i skoncentrował się na wspieraniu dążeń niepodległościowych Palestyńczyków.

W 1974 roku OWP zdobyła międzynarodowe uznanie: Arafat jako pierwszy reprezentant pozarządowy przemawiał na forum Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych. Przyjąwszy postawę polityka dość umiarkowanego i niezależnego, w 1988 r. ogłosił powstanie niepodległego Państwa Palestyńskiego, jednocześnie potwierdzając istnienie Izraela.

Międzynarodowy prestiż Arafata ucierpiał w czasie wojny nad Zatoką Perską, ponieważ opowiedział się on po stronie Iraku. Z tego też względu porozumienie pokojowe z 1993 roku, zawarte przez Arafata i premiera Rabina, postrzegano jako zaskakujący zwrot w stosunkach izraelsko-palestyńskich. Traktat ten przyniósł sygnatariuszom pokojową Nagrodę Nobla w 1994 roku i dał początek Autonomii Palestyńskiej w Strefie Gazy i na Zachodnim Brzegu Jordanu.

Po atakach na USA z 11 września 2001 roku konflikt izraelsko-palestyński ponownie wybuchł ze zdwojoną mocą, nie bez winy przywódcy OWP, który zdaje się już kompletnie nie panować nad wzburzonymi emocjami swoich rodaków.

topGaza
Gaza
CO TRZEBA WIEDZIEĆ
  1. Do czasu najazdu Filistynów w XIII w p.n.e. południowa część krainy Kanaan, w tym obszar dzisiejszej Strefy Gazy, znajdowała się we władaniu Egiptu. Dzięki korzystnemu położeniu geograficznemu, Gaza była miastem bogatym i nęcącym obcych władców. Napoleon, który określił ją mianem bramy do Azji, wzniósł tu nawet niewielką cytadelę.
  2. Układ pokojowy z Camp David z 1979 roku Palestyńczycy okupili podziałem miasta Rafah. Jedna jego część, wraz z półwyspem Synaj, znalazła się pod kontrolą Egiptu, druga pozostała w Strefie Gazy. Rozdzielone rodziny wymieniają informacje, krzycząc do siebie poprzez ograniczony drutami kolczastymi pas ziemi niczyjej.
  3. W Strefie Gazy przebywa kilkaset tysięcy uchodźców. Blisko połowa z nich mieszka w ogromnych obozach, utworzonych w miastach Bureij, Nuseirat i Chan Junus.
  4. W okolicach Gazy nie ma ani obfitych złóż bogactw naturalnych, ani świętych miejsc judaizmu. Dlatego też Izraelczykom łatwiej przyszło przyznać autonomię Strefie Gazy niż Zachodniemu Brzegowi Jordanu — ziemi, na której leży Hebron i w której znajdują się groby Abrahama, Izaaka i Jakuba.